Een verbouwing lijkt vaak één project, maar in de praktijk is het een ketting van beslissingen: scope, budget, planning, regels, aannemer, materialen, uitvoering en oplevering. Als je die ketting in de verkeerde volgorde doet, koop je vertraging en extra kosten. Dit stappenplan is bedoeld als “routekaart”: je weet wat je volgende stap is, wanneer je keuzes moet maken en waar je de meeste fouten kunt voorkomen.
Wil je liever eerst het totaaloverzicht met alle thema’s en artikelen? Bekijk dan het Verbouwen-overzicht.
Stap 0 — Bepaal je doel (en de reden achter je verbouwing)
Begin niet met “wat gaan we slopen?”, maar met: waarom verbouw je? Meer ruimte, betere indeling, energie besparen, comfort, waardestijging, of onderhoud? Je doel bepaalt je prioriteiten en voorkomt dat je onderweg ineens “alles tegelijk” wilt.
- ☐ Wat moet beter worden in het dagelijks leven?
- ☐ Welke ruimtes hebben de meeste impact?
- ☐ Is dit een esthetische upgrade of een functionele verandering?
Stap 1 — Maak je scope concreet (wat wel / wat niet)
De grootste verbouwfout is starten zonder scope. Als niemand precies weet wat “inbegrepen” is, worden offertes vaag, planning schuift en krijg je discussies over meerwerk.
Doe dit: schrijf je scope in 8–12 regels en zet erbij wat uitgesloten is. Voorbeeld:
“We verbouwen de keuken. Inbegrepen: nieuwe keukenopstelling, nieuwe apparatuur, extra stopcontacten, stuc/saus. Uitgesloten: vloerverwarming, verplaatsen van afvoer buiten de bestaande zone. Oplevering: werkend, netjes afgekit, geen zichtbare beschadigingen.”
Wil je niets vergeten? Gebruik de verbouwen checklist. En herken je valkuilen? Lees veelgemaakte fouten bij verbouwen.
Stap 2 — Budget maken (met buffer en keuzes)
Budget is geen “schatting”; het is je stuur. Zet je kosten in posten en reserveer buffer. Zonder buffer wordt elk onverwacht punt meteen stress.
- ☐ Arbeid
- ☐ Materialen
- ☐ Afwerking
- ☐ Advies/tekeningen (indien nodig)
- ☐ Onvoorzien (buffer)
Maak dit concreet met verbouwbudget maken. Wil je een globale referentie? Gebruik kosten verbouwen per m². Voor specifieke projecten kun je ook meteen kijken naar keuken kosten of badkamer kosten.
Stap 3 — Planning & beslismomenten (de echte sleutel tot rust)
De meeste vertraging komt door te laat beslissen en levertijden. Daarom plan je niet alleen “werk”, maar vooral beslissingen.
- ☐ Maak een beslislijst: tegels, werkblad, kozijnen/glas, kranen, kleuren, verlichting.
- ☐ Noteer levertijden en zet keuzes vroeg vast.
- ☐ Plan in fases: ruwbouw → techniek → afwerking.
- ☐ Reserveer buffer in je planning.
Gebruik verbouwing planning & tijdlijn voor realistische bandbreedtes per project.
Stap 4 — Regels checken: vergunning, buren, tekeningen
Niet elke verbouwing heeft een vergunning nodig, maar als het wél moet en je komt er laat achter, schuift alles. Check dit vroeg.
- ☐ Start met omgevingsvergunning: wanneer nodig?
- ☐ Check vergunningsvrij verbouwen om misverstanden te voorkomen.
- ☐ Als je moet aanvragen: volg vergunning aanvragen.
- ☐ Tekeningen/constructie nodig? Bekijk bouwtekeningen & constructieberekening.
Tip: informeer buren tijdig bij overlast of grenssituaties. Dat voorkomt gedoe (zie burenrecht & verbouwen).
Stap 5 — Kies: zelf doen, uitbesteden of hybride
De beste keuze is meestal niet “alles zelf” of “alles uitbesteden”, maar hybride: jij doet veilige afwerking, specialist doet techniek/risico.
Gebruik zelf verbouwen of aannemer? als keuzehulp. En als je uitbesteedt: bepaal of je werkt met uurtarief of aanneemsom via uurtarief vs aanneemsom.
Stap 6 — Offertes aanvragen & vergelijken (inhoud boven prijs)
Offertes vergelijken op eindbedrag is een valkuil. Je wilt vergelijken op: scope, kwaliteit, planning, uitsluitingen, garanties en stelposten.
- ☐ Vraag 2–4 offertes aan op basis van dezelfde scope.
- ☐ Check uitsluitingen (“elektra niet inbegrepen”, “stucwerk door derden”).
- ☐ Check planning en levertijden.
Gebruik offertes vergelijken om appels met appels te vergelijken. Daarna kun je je keuze onderbouwen met aannemer kiezen.
Stap 7 — Afspraken vastleggen: contract, betaling, meerwerk
De meeste discussies ontstaan bij wijzigingen onderweg. Daarom leg je vooraf vast hoe je met meerwerk omgaat, hoe je betaalt en hoe oplevering werkt.
- ☐ Betalingsschema en afspraken op papier: contract & betalingsschema
- ☐ Meerwerkprocedure (schriftelijk akkoord): meerwerk & minderwerk
Stap 8 — Uitvoering: checkmomenten zonder micromanagen
Tijdens uitvoering win je met korte, vaste checkmomenten. Niet door elke dag in de nek van je vakmensen te hangen. Houd het simpel:
- ☐ Wekelijks checkmoment (10–20 min) voor voortgang en keuzes.
- ☐ Wijzigingen direct schriftelijk vastleggen.
- ☐ Foto’s maken van leidingen/elektra vóór dichtmaken.
- ☐ Leveringen controleren op schade en maatvoering.
Blijf je thuis wonen? Maak het leefbaar met wonen tijdens verbouwing.
Stap 9 — Ventilatie en duurzaamheid slim meenemen
Een huis dat je beter isoleert wordt luchtdichter. Dat is goed voor warmte, maar vraagt om gecontroleerde ventilatie. Dit is precies de combinatie die mensen vergeten — met vochtproblemen als gevolg.
- ☐ Isolatie aanpakken: isolatie bij verbouwen
- ☐ Ventilatie plannen: ventilatie bij verbouwen
- ☐ Logische volgorde voor duurzaam verbouwen: duurzaam verbouwen
Stap 10 — Oplevering: puntenlijst, garantie en afronden
Je verbouwing is pas klaar als hij goed is opgeleverd. Dat betekent: testen, controleren en opleverpunten vastleggen voordat iedereen weg is.
- ☐ Opleverronde met puntenlijst: oplevering checklist
- ☐ Garantie-afspraken checken: garantie na verbouwen
- ☐ Handleidingen, foto’s en afspraken opslaan in één map.
Mini-samenvatting: dit is jouw routekaart
- Doel
- Scope
- Budget + buffer
- Planning + beslismomenten
- Regels/vergunning
- Zelf of aannemer (hybride)
- Offertes vergelijken
- Contract + meerwerk
- Uitvoering met checkmomenten
- Oplevering + garantie
FAQ
Moet ik eerst de planning maken of eerst offertes aanvragen?
Eerst scope en kwaliteitsniveau, dan een globale planning met beslismomenten. Daarna offertes op basis van die scope. Levertijden en beslissingen bepalen namelijk vaak de planning.
Wat is de grootste fout in een verbouwtraject?
Starten zonder scope en zonder afspraken over meerwerk. Daardoor worden offertes vaag en lopen kosten/verwachtingen snel uiteen. Gebruik meerwerk & minderwerk om dit te voorkomen.
Waar vind ik alle verbouwonderwerpen terug?
In het Verbouwen-overzicht.
